Chuyển website sang nền tảng khác: giữ lại những gì đã xây được

Chuyển website sang nền tảng khác — vào WordPress hoặc rời khỏi nó — là việc nhiều tổ chức phải làm ở một thời điểm nào đó.

Thất bại trong các dự án này hầu như không bao giờ do nội dung không chuyển được. Nó đến từ những gì bị mất trong quá trình: đường dẫn, thứ hạng tìm kiếm, và các kết nối bên ngoài.

Trước hết: xác định lý do

Chuyển nền tảng là dự án tốn kém, nên lý do phải rõ:

Lý do chính đáng:

• Nền tảng hiện tại không đáp ứng được nhu cầu nghiệp vụ.
• Không còn được hỗ trợ hoặc cập nhật.
• Chi phí vận hành không hợp lý.
• Không tìm được người bảo trì.
• Nhu cầu đã thay đổi căn bản.

Lý do nên xem lại:

• Website chậm — thường sửa được mà không cần đổi nền tảng.
• Giao diện cũ — đổi giao diện rẻ hơn nhiều.
• Khó dùng — có thể do cách cấu hình, không do nền tảng.

Việc nên làm: xác định vấn đề cụ thể trước, rồi kiểm tra xem có giải quyết được tại chỗ không.

Kiểm kê trước khi chuyển

Đây là bước quyết định và không được bỏ:

• Xuất danh sách toàn bộ đường dẫn hiện có — dùng công cụ quét website hoặc sơ đồ trang.
• Xác định trang nào có lưu lượng — từ công cụ phân tích và từ dữ liệu tìm kiếm.
• Xác định trang nào có liên kết từ website khác trỏ tới — đây là tài sản khó xây lại nhất.
• Liệt kê các chức năng đang dùng — biểu mẫu, đăng nhập, giỏ hàng, tìm kiếm.
• Liệt kê các kết nối bên ngoài — công cụ phân tích, hệ thống thư, cổng thanh toán, mã theo dõi.
• Xác định dữ liệu cần mang theo — bài viết, ảnh, tài khoản người dùng, đơn hàng, bình luận.

Xử lý đường dẫn — phần quan trọng nhất

Nếu cấu trúc đường dẫn thay đổi, mọi liên kết cũ sẽ hỏng: liên kết từ website khác, liên kết trong kết quả tìm kiếm, liên kết người dùng đã lưu, liên kết trong tài liệu đã in.

Hai lựa chọn:

Giữ nguyên cấu trúc đường dẫn. Đơn giản nhất và an toàn nhất. Nếu nền tảng mới cho phép, hãy chọn cách này.

Đổi cấu trúc và lập bảng chuyển hướng. Nếu buộc phải đổi:

• Lập bảng ánh xạ từng đường dẫn cũ sang đường dẫn mới.
• Dùng chuyển hướng vĩnh viễn, không phải chuyển hướng tạm.
• Chuyển hướng tới trang tương ứng, không phải tất cả về trang chủ — chuyển hướng hàng loạt về trang chủ bị coi như trang không tồn tại.
• Giữ chuyển hướng ít nhất một năm, tốt nhất là vĩnh viễn.
• Kiểm tra không có chuỗi chuyển hướng nhiều bước.

Đây là công việc tốn thời gian nhất của dự án chuyển đổi — hãy tính vào kế hoạch thay vì để tới phút cuối.

Chuyển nội dung

• Chuyển thử trước với một phần nhỏ để phát hiện vấn đề định dạng.
• Kiểm tra ký tự tiếng Việt — lỗi mã hoá là vấn đề rất hay gặp và làm hỏng toàn bộ nội dung.
• Kiểm tra ảnh có đi theo không và đường dẫn ảnh trong bài có đúng không.
• Kiểm tra liên kết nội bộ trong bài — chúng thường vẫn trỏ về đường dẫn cũ.
• Kiểm tra định dạng — bảng, danh sách, đoạn mã, chú thích ảnh thường bị vỡ.
• Giữ ngày đăng gốc — nếu mọi bài chuyển thành ngày hôm nay, cấu trúc lưu trữ và thứ tự bị phá.

Về tài khoản người dùng

Đây là phần phức tạp thường bị bỏ qua trong kế hoạch:

• Mật khẩu thường không chuyển được giữa các hệ thống — cần thông báo trước và cho người dùng đặt lại.
• Thông báo trước khi chuyển, không phải sau — người dùng bị khoá ngoài mà không biết vì sao sẽ bỏ đi.
• Với hệ thống có thanh toán định kỳ, việc chuyển rất phức tạp — cần lên kế hoạch riêng và có thể cần giữ hệ thống cũ chạy song song một thời gian.

Trước khi bật

• Dựng hoàn chỉnh trên môi trường thử và kiểm tra kỹ.
• Sao lưu đầy đủ website cũ — cả tệp lẫn cơ sở dữ liệu, và giữ ít nhất vài tháng.
• Kiểm tra toàn bộ chức năng — biểu mẫu, đăng nhập, thanh toán, tìm kiếm.
• Kiểm tra hiển thị trên điện thoại.
• Chuẩn bị bảng chuyển hướng sẵn sàng.
• Chọn thời điểm ít lưu lượng để chuyển.
• Có kế hoạch quay lại nếu có sự cố nghiêm trọng.

Sau khi bật

Đây là giai đoạn quyết định và cần theo dõi sát:

• Kiểm tra ngẫu nhiên nhiều đường dẫn cũ xem chuyển hướng có chạy không.
• Nộp sơ đồ trang mới cho công cụ tìm kiếm.
• Theo dõi báo cáo lỗi thu thập dữ liệu hằng ngày trong vài tuần đầu — đây là nơi phát hiện đường dẫn hỏng.
• Theo dõi lưu lượng — giảm nhẹ trong vài tuần là bình thường; giảm mạnh là dấu hiệu có vấn đề.
• Kiểm tra mã theo dõi và công cụ phân tích đã được cài lại chưa.
• Thử luồng thư — cấu hình gửi thư thường không đi theo.
• Kiểm tra chứng chỉ bảo mật.
• Hỏi vài người dùng thật xem có gặp vấn đề gì không.

Các sai lầm gây mất lưu lượng

• Không lập bảng chuyển hướng. Đây là nguyên nhân số một.
• Chuyển hướng tất cả về trang chủ.
• Để website mới bị chặn thu thập dữ liệu — thiết lập chặn dùng khi đang dựng thử mà quên gỡ khi bật. Lỗi này âm thầm và rất tốn kém.
• Đổi cấu trúc đường dẫn mà không cần thiết.
• Mất tiêu đề và mô tả đã tối ưu ở website cũ.
• Không giữ nội dung tương đương — trang mới ngắn hơn nhiều so với trang cũ.
• Bật khi chưa kiểm tra xong vì áp lực thời hạn.

Một điều đáng nhớ

Giá trị của một website đã chạy vài năm phần lớn không nằm ở phần bạn nhìn thấy. Nó nằm ở các liên kết từ nơi khác trỏ về, ở vị trí trong kết quả tìm kiếm, ở thói quen của người dùng cũ.

Một dự án chuyển đổi thành công là dự án mà sau khi bật, phần lớn người dùng không nhận ra có gì thay đổi ngoài giao diện — mọi đường dẫn họ có vẫn dẫn tới đúng nơi.

Câu hỏi thường gặp